این بخش توضیح می‌دهد که چگونه هوش مصنوعی (AI) می‌تواند استقرار دولت دیجیتال را تسریع کند. این بخش، دولت را به عنوان توسعه‌دهنده و کاربر هوش مصنوعی، فراتر از نقش‌های سنتی سرمایه‌گذار و تنظیم‌کننده، قرار می‌دهد و فرصت‌ها - بهره‌وری (کارایی و اثربخشی)، پاسخگویی و مسوولیت‌پذیری - را در سراسر چرخه سیاست‌گذاری دسته‌بندی می‌کند و بر پیش‌نیازها در مدیریت داده‌ها و اطلاعات تأکید می‌کند. همچنین خطرات خاص دولت و خطرات عدم اقدام را در رویکردهای نظارتی نوظهور تشریح می‌کند و با چشم‌اندازی برای هوش مصنوعی قابل اعتماد در دولت به پایان می‌رسد

مالزی در سال‌های اخیر با اتخاذ رویکردی پیشرو و جامع در حوزه فناوری‌های نوین و به‌ویژه هوش مصنوعی، به یکی از کشورهای پیشتاز در این حوزه در منطقه آسیای جنوب‌شرقی تبدیل شده است. دولت این کشور با راه‌اندازی دفتر ملی هوش مصنوعی و تدوین نقشه‌راه پنج‌ساله، خود را متعهد کرده است تا سال ۲۰۳۰ سهم اقتصاد دیجیتال را به ۳۰ درصد از تولید ناخالص داخلی رسانده و مالزی را به هاب منطقه‌ای توسعه و تحقیق در حوزه هوش مصنوعی تبدیل کند.

امروز سرمایه گذاری در تولید دانش بنیان به عنوان یکی از مهمترین رویکردهای توسعه ای کشور شناخته می شود و نقشی کلیدی در ارتقای بهره وری، خلق ارزش افزوده و تقویت رقابت پذیری ملی ایفا می کند. در دنیای کنونی، سرمایه گذاری صرف در زیرساخت های سنتی و روش های قدیمی تولید نه تنها پاسخگوی نیازهای روزافزون جامعه نیست، بلکه موجب عقب ماندگی در رقابت های منطقه ای و جهانی نیز خواهد شد. در مقابل، تولید دانش بنیان یعنی به کارگیری دستاوردهای علمی و فناورانه در فرایندهای تولید فرصتی است که با هزینه کمتر، کیفیت بالاتر و سرعت بیشتر، مسیر توسعه پایدار را هموار می کند. تجربه های جهانی نشان داده است کشورهایی که سرمایه گذاری در حوزه دانش بنیان را در اولویت قرار داده اند، توانسته اند نه تنها چرخه های تولید خود را متحول کنند، بلکه به قدرت های نوظهور اقتصادی در سطح بین المللی تبدیل شوند.

انرژی‌های تجدیدپذیر دیگر گزینه جانبی نیستند، بلکه به موتور محرکه تحول در سامانه انرژی جهان تبدیل شده‌اند. کشورهای پیشرو، با تعهدی راسخ و سرمایه‌گذاری‌های کلان، مسیری را طی کرده‌اند که برای بسیاری از کشورها ازجمله ایران، می‌تواند الهام‌بخش و آموزنده باشد. آلمان که زمانی به‌‌عنوان یک قدرت صنعتی متکی بر زغال‌سنگ شناخته می‌شد، امروزه با عنوان «قلب انرژی سبز اروپا» شناخته می‌شود.

کتاب «همه چیز قابل پیش‌بینی است» (Everything is Predictable) نوشته تام چیورز (Tom Chivers) راجع به این موضوع محوری است که: چگونه «قضیه بیز» (Bayes› Theorem) به ما کمک کرد تا جهان را رمزگشایی کنیم؟ این کتاب که در سال 2024 منتشر شده و نامزد جوایز متعددی بوده است، تاریخچه، اصول و کاربردهای گسترده و شگفت‌انگیز این قضیه را در علم، فناوری، اقتصاد و زندگی روزمره بررسی می‌کند.

سالن قلم کتابخانه ملی، چهارشنبه 23 مهرماه، میزبان نخستین گردهمایی ملی انجمن‌های علمی دانشجویی کشور بود، رویدادی که بیش از ۳۵۰ نفر از دبیران و نمایندگان انجمن‌های علمی دانشگاه‌های سراسر کشور از ۲۹ استان کشور در آن حضور داشتند. هدف از برگزاری این گردهمایی اگر چه ایجاد شبکه‌ای پایدار از انجمن‌های علمی دانشجویی و نهادینه‌سازی همکاری آن‌ها با گروه صنایع و شرکت‌های بنیاد مستضعفان بود تا مسیر تازه‌ای برای ترویج مسأله‌محوری، تقویت مهارت‌های تخصصی دانشجویان و آماده‌سازی آن‌ها برای ورود به صنعت فراهم شود.

جایزه مصطفی (ص) به‌عنوان معتبرترین جایزه علم و فناوری در جهان اسلام هر دو سال یک‌بار به دانشمندانی اعطا می‌شود که دستاوردهای برجسته‌ای در حوزه‌های علمی و فناورانه داشته باشند. در ششمین دوره این جایزه در سال ۲۰۲۵، پروفسور مهمت تونر، پژوهشگر برجسته مهندسی زیست‌پزشکی به پاس توسعه سامانه‌های نانومیکروفلوییدیک با کاربردهای بالینی به‌ویژه در جداسازی سلول‌های نادر خون، موفق به دریافت این جایزه شد.

فناوری‌هایی که زمانی در کارتون‌ها و داستان‌های علمی‌تخیلی می‌دیدیم، امروز به واقعیت بدل شده‌اند؛ از ارتباط تصویری در تلفن همراه گرفته تا سفرهای فضایی و استفاده از انرژی خورشید برای تامین برق. اکنون در شرایطی که بحران انرژی و قطعی‌های مکرر برق بخشی از زندگی روزمره ما شده است، نگاه‌ها بیش‌ازپیش به انرژی‌های تجدیدپذیر و به‌ویژه پنل‌های خورشیدی دوخته شده است. برای بررسی ریشه‌ها، کاربردها و آینده این فناوری، با رضا توداری، فعال و پژوهشگر حوزه انرژی، گفت‌وگو کرده‌ایم؛ او در این مصاحبه از گذشته، حال و آینده سیستم‌های فتوولتائیک سخن می‌گوید و نگاهی عمیق به ظرفیت‌های ایران در بهره‌گیری از خورشید دارد.